De PR13 Vereda do Fanal is een van de mooiste wandelingen op Madeira. Tijdens deze hike wandel je door het beroemde Fanal Forest, een eeuwenoud laurierbos dat op de UNESCO Werelderfgoedlijst staat. Onderweg kom je langs indrukwekkende laurierbomen, grazende koeien en prachtige uitzichten over het binnenland van Madeira. In dit artikel lees je alles over de route, afstand, moeilijkheidsgraad, parkeren en handige tips voor de wandeling.
Nog meer wandeltips! De PR9 en PR6 zijn ook hele leuke hikes op Madeira. Dwars door de natuur, goed te doen én allebei met watervallen onderweg.
PR13 Madeira: afstand, duur en moeilijkheidsgraad
De PR13 Vereda do Fanal is één van de meest bijzondere wandelingen op Madeira. Tijdens deze route wandel je door het beroemde Laurisilva-bos, een eeuwenoud laurierbos dat op de UNESCO Werelderfgoedlijst staat. Onderweg kom je langs indrukwekkende laurierbomen, groene valleien en prachtige uitzichten over het binnenland van Madeira. Met een beetje geluk hangt er mist tussen de bomen, wat zorgt voor de mysterieuze sfeer waar het Fanal Forest zo bekend om staat.
De wandeling begint bij Assobadores op het Paúl da Serra-plateau en eindigt bij het Fanal Forest. Omdat de route niet circulair is, moet je vanaf het eindpunt zelf weer terug naar het beginpunt. Veel wandelaars kiezen ervoor om dezelfde route terug te lopen of met een handige transfer. Wil je wat tijd besparen? Dan kun je ook via de verharde weg (ER209) terugwandelen. Dat is korter, maar wel een stuk minder mooi dan de officiële wandelroute.
De PR13 wordt over het algemeen gezien als een wandeling van gemiddelde moeilijkheid. Er zitten enkele stijgende en dalende stukken in de route, maar de wandeling is goed te doen voor iedereen met een normale conditie. Houd er wel rekening mee dat je, als je ook terugloopt, uiteindelijk meer dan 20 kilometer wandelt.
Goed om te weten: als je foto’s van de PR13 van een paar jaar geleden hebt gezien, dan valt het misschien op dat er tegenwoordig meer hekken langs de route staan. Deze zijn geplaatst om de eeuwenoude laurierbomen en de grazende koeien beter te beschermen.




Praktische informatie
- Afstand: 10,8 kilometer
- Wandeltijd: 4 uur – enkele reis
- Moeilijkheidsgraad: Gemiddeld
- Hoogste punt: 1420 m
- Laagste punt: 1130 m
- Soort wandeling: Niet circulair – point to point
- Transfer mogelijk? Ja, er rijdt een transfer naar het Fanal Forest voor wandelaars zonder huurauto
- Entreekosten: €4.50 per persoon, kinderen gratis. Sinds kort worden er voor iedere PR-wandeling op Madeira een kleine toegangsprijs gevraagd – hier lees je er meer over.
Plattegrond van de PR13 Vereda do Fanal


Wat is het Fanal Forest?
Het Fanal Forest is één van de meest bijzondere bossen ter wereld. Waarom? Er staan hier echt eeuwenoude laurierbomen.
Het Laurisilva-bos bedekte vroeger grote delen van Zuid-Europa en Noord-Afrika. Door ontbossing is het vrijwel overal verdwenen. Madeira heeft nog een van de best bewaarde stukken laurierbos ter wereld, waardoor het gebied in 1999 werd opgenomen op de UNESCO Werelderfgoedlijst.


Hoe kom je er en parkeren bij de PR13 Vereda do Fanal
De PR13 Vereda do Fanal begint bij Assobadores, op het Paúl da Serra-plateau in het binnenland van Madeira. Vanaf Funchal rijd je in ongeveer 50 minuten naar het startpunt van de wandeling. De route loopt vervolgens door het Laurisilva-bos richting het Fanal Forest.
Bij het startpunt is een kleine parkeerplaats voor ongeveer 10 auto’s, die dus ook snel vol is. Je kan er ook voor kiezen om bij het eindpunt te parkeren en de route dus andersom lopen. Daar is namelijk een grotere parkeerplaats. Zeker buiten het hoogseizoen is er meestal voldoende plek. In de zomer en tijdens weekenden kan het wat drukker zijn, dus dan is het slim om vroeg te vertrekken.
Reis je met een huurauto op Madeira? Dan is dit veruit de makkelijkste manier om bij de PR13 te komen. Het openbaar vervoer rijdt niet naar het startpunt van de wandeling. Ben je op Madeira zonder auto, dan kun je gebruikmaken van een transfer naar het Fanal Forest. Je wordt opgehaald bij je accommodatie en na de wandeling weer teruggebracht.
Onderweg naar het startpunt kom je langs verschillende mooie uitzichtpunten. Een aanrader is het Miradouro do Lombo do Mouro. Vanaf hier heb je een prachtig uitzicht over de groene valleien en het Laurisilva-bos waar je straks doorheen wandelt.
Tip: wil je de beroemde mist in het Fanal Forest zien? Vertrek dan vroeg in de ochtend. Dan is de kans het grootst dat de bomen nog gehuld zijn in wolken en krijgt het bos die mysterieuze sfeer waar het zo bekend om staat.
Transfer naar de PR13
Wil je de PR13 Vereda do Fanal wandelen, maar heb je geen huurauto? Dan is een transfer naar het Fanal Forest een handige oplossing. Het startpunt van de wandeling ligt midden op het Paúl da Serra-plateau en is niet bereikbaar met het openbaar vervoer. Daarom kiezen veel wandelaars voor een georganiseerde transfer.
Je wordt opgehaald op een centrale locatie of bij je accommodatie in Funchal. Vervolgens brengt de chauffeur je naar het startpunt van de PR13. Na afloop van de wandeling staat de transfer weer voor je klaar bij het Fanal Forest, zodat je niet dezelfde route terug hoeft te lopen. Dat scheelt niet alleen tijd, maar ook ruim 10 kilometer extra wandelen.
Een transfer is vooral ideaal als je zonder auto op Madeira bent of de wandeling liever als enkele reis loopt. Zo kun je volop genieten van het Laurisilva-bos en de bijzondere sfeer van het Fanal Forest, zonder na te hoeven denken over vervoer of parkeren.
Voordelen van een transfer naar de PR13:
- Geen huurauto nodig
- Ophalen en terugbrengen geregeld
- Je hoeft de route niet terug te wandelen
- Meer tijd om van de wandeling te genieten
- Ideaal als je op Madeira zonder auto reist
→ Bekijk hier de transfer naar het Fanal Forest en de PR13
Praktische informatie over PR13 Vereda do Fanal
De PR13 is een rustige wandeling door het Laurisilva-bos van Madeira. Hoewel de route technisch niet heel moeilijk is, is een goede voorbereiding wel belangrijk. Het weer kan hier namelijk snel omslaan en op sommige delen van de route is er weinig beschutting.
Draag stevige wandelschoenen met voldoende grip, zeker als het heeft geregend. De paden kunnen dan modderig en glad worden. Neem daarnaast voldoende water en iets te eten mee, want onderweg kom je geen horeca of winkels tegen.
Het is ook verstandig om de route vooraf te downloaden via een wandelapp zoals AllTrails. De bewegwijzering is op de meeste plekken duidelijk, maar op enkele stukken kan het prettig zijn om een kaart bij de hand te hebben.
Wat neem je mee tijdens de wandeling?
- Stevige wandelschoenen
- Voldoende water
- Snacks of lunch
- Zonnebrandcrème en zonnebril
- Regenjas of extra kledinglaag
- Telefoon met opgeladen batterij
- Eventueel wandelstokken
Let op: meer hekken langs de route
Heb je foto’s van de PR13 gezien die een paar jaar oud zijn? Dan valt het misschien op dat er tegenwoordig meer houten hekken langs delen van de route staan. Deze zijn geplaatst om het kwetsbare Laurisilva-bos beter te beschermen en te voorkomen dat bezoekers te dicht bij de eeuwenoude laurierbomen komen of er zelfs op klimmen en ze beschadigen. Ook helpen de hekken om de koeien die in dit gebied grazen te beschermen.
Controleer of de PR13 open is
Voordat je vertrekt is het verstandig om te controleren of de route geopend is. De officiële wandelroutes op Madeira kunnen tijdelijk sluiten vanwege weersomstandigheden of onderhoud. Via Madeira Ocean Trails kun je eenvoudig de actuele status van de PR13 bekijken.


Veelgestelde vragen
Ja, meestal wel. Het Fanal Forest ligt vrij hoog, waardoor het hier vaak wel wat koeler is. Het is een wandeling op Madeira die vaak wel geopend is. Zo is de PR1 is vaak in de winter (gedeeltelijk) gesloten, maar je kan dat altijd voor de zekerheid kijken of de PR13 open is op deze website.
Je hebt het meeste kans op mist in de ochtend, vaak trekt het later op de dag weg. Vanaf beneden kan je het soms zien, namelijk als er bij dat gebied wolken hangen.
Dit is de parkeerplaats van Fanal.
Eerlijk gezegd zijn ze niet te vergelijken. De PR13 is over het algemeen wel iets rustiger dan de PR6 en je loopt hier door de bossen, bij de PR6 draait het echt om de watervallen.






